Hadži Ruvim (Babina Luka, 19. april 1752 - Beograd, 29. januar 1804) bio je arhimandrit manastira Bogovađe. Rođen je kao Rafailo u Babinoj Luci, kod Valjeva. Pretpostavlja se da je svoje prvo obrazovanje stekao u manastiru Dokmir, a zatim u manastirima Fruške gore i u Sremskim Karlovcima. Oženio se Marijom Simeunović i rukopoložen za sveštenika 1774. i služio u svom rodnom mestu. Poslije njene smrti zamonašio se 1783. godine i dobio ime Ruvim.
Hadži Ruvim
Izvor: Wikipedia
Otišao je 1784. na hadžiluk u Jerusalim i vratio se 1785. godine kada je postao iguman manastira Voljavče u kom je ostao do 1788. i početka Austrijsko-turskog rata. Tada je otišao u manastir Veliku Remetu na Fruškoj gori, a manastir Voljavču su Turci spalili. Vratio se u Beogradski pašaluk posle Svištovskog mira 1791. godine i to u manastir Bogovađu koji je takođe bio spaljen. Postao je arhimandrit manastira Bogovađe 1795. godine.
Učestvovao je u pripremi Prvog srpskog ustanka. Prilikom posete mitropolitu Leontiju u Beogradu uhvatile su ga dahije. Strahovito mučen, pod sumnjom da je u ime obor-kneza Alekse Nenadovića pisao 1803. godine austrijskom zapovjedniku Mitezeru u Zemun i tražio pomoć za borbu protiv Turaka. Matija Nenadović u Memoarima piše da kada je Hadži Ruvim čuo da su u Valjevu pohapšeni knezovi, nije hteo da beži preko Save nego je otišao u Beograd mitropolitu Lontiju, koji ga nije smeo sakriti, nego javi Aganliji. Ovaj pošalje momke te ga na Varoš-kapiji posjeku, sedam dana nakon što su u Valjevu knezovi posječeni. Varošani su izmolili njegovo tijelo, pa su ga sahranili kod crkve.
Hadži Ruvim. Zavetni krst. 1799.
Izvor: Wikipedia
Bačen je u tamnicu i mučen, a prema pisanju V. St. Karadžića, seečeno mu je meso sa grudi i ispod pazuha, pa ne odajući nikog i ne priznajući ništa, pogubljen je 1804. godine u Beogradu u vreme čuvene "seče knezova". Sahranjen je u porti Saborne crkve u Beogradu.
Hadži Ruvim razvio je značajnu slikarsku i rezbarsku delatnost i bio je jedan od posljednjih velikih srpskih duborezaca i grafičara iz 18. veka. Njegova umetnička delatnost predstavlja spoj srpske tradicionalne i evropske kasnobarokne umetnosti, i zato se može reći da je on odigrao značajnu ulogu u razvoju likovne kulture u Srbiji krajem 18. i početkom 19. veka. Radio je drvorez sa izgledom manastira Krušedola u Sremu i scenama iz života Hrista i Bogorodice, a ukrasio je i mnoge knjige svojim crtežima perom, između ostalih ktitora manastira Bogovađe na Kolubari knezova Pavla i Jovana Velimirovića. Njihove likove je rekonstruisao na osnovu fresaka iz 16. veka.
Predrag Savić je napisao roman o Hadži Ruvimu. Borivoje Marinković je napisao "Hadži Ruvim: pre celine, pre smisla. Zapisi s komentarima" u dve knjige za periode: 1777-1790 i 1791-1803.
Izvor: Wikipedia
